26 Ekim 2020, Pazartesi

Enkoprezis

27 Mart 2013, Çarşamba

     


Nilüfer Kabalı
Erken çocukluk döneminde sık görülen bir sorundur. Bu klinik tabloda çocuk, istemsiz veya amaçlı olarak tekrarlayıcı şekilde büyük tuvaletini uygun olmayan yerlere (kıyafetleri¬nin üzerine, odanın ortasına ,koltuklaravb.) yapar. Bu durumun bir has¬talık olarak kabûl edilebilmesi için çocuğun en az dört yaşını dol¬durmuş olması, görülme sıklığının ise üç ay içerisinde en az ayda bir kez olması gereklidir. Bu tabloyu açıklayabilecek her hangi bir genel tıbbî rahatsızlık veya müshil etkisi oluşturabilecek bir ilâcın kullanımı söz konusu olmamalıdır. Bâzı durumlarda, uzun süreli ka¬bızlığı takiben oluşan bir taşma nedeniyle büyük tuvalet kaçırılır. Bâzıvak’alarda ise, böyle bir olayı açıklayacak her hangi bir kabızlık öy¬küsü mevcut değildir.

7–8 yaşları arasındaki görülme sıklığının %1.5 olduğu tespit edilmiştir. Erkeklerde üç kat daha fazla ortaya çıkar.

Hiç tuvalet terbiyesi almamış olan bir çocuğun dışkısını kaçırmasına primer (birincil) enkoprezisadı verilir.

En az bir yıl süreyle büyük tuvalet terbiyesi almış olan bir çocuk sonradan dışkısını kaçırmaya başlarsa, bu durum sekonder (ikincil enkoprezis)olarak tanımlanır. Birincil enkoprezis daha ziyâde gelişimsel gecikmesi olan ve enürezisi de olan bireylerde ortaya çıktığı hâlde, ikincil enkoprezis genellikle psikososyalstresörleremâruz kal¬mış olan çocuklarda görülür. Bu psikososyal stres faktörleri arasında en sık olarak âile içi geçimsizlik, ebeveynden ayrılma, ebeveyni kaybetme, göç, taşınma, kardeş doğumu gibi sebepler yer almaktadır.

Taşma enkoprezisi olan çocuklar, normâl günlük dışkılama işlevlerini yürütemezler. Kabızlık şikâyetleri vardır. Dışkı kalın bağırsakta birikir. Bu çocuklarda dış anal sfinkternormâlden farklı olarak değişik zamanlarda kasılıp, büyük tuvaletin kaçırılmasına neden ol¬maktadır.

Kronik enkoprezis tablosunun, özellikle nörolojik açıdan gelişme geriliği olan bireylerde, katı tuvalet eğitimine mâruz kaldıktan sonra ortaya çıktığı bilinmektedir.

Enkoprezis hem çocuk hem de âile açısından ciddi bir sorundur. Çocuğun kendisine olan güvenini ve saygısını örseler. Şiddetli durumlarda, kaçınılmaz olarak, çocuğun okuldaki ve çevresindeki arkadaşları tarafından dışlanmasına, alay edilmesine yol açar. Bu da diğer psikiyatrik sorunlara zemin hazırlar. Böyle çocukların anneleri de bu konuda genellikle bıkkın ve sinirlidirler. Bu sebeplerle, tedaviye bir an önce başlamak çok büyük önem taşımaktadır.

Tedavide eğitime, davranışçı ve psikolojik yaklaşımların hepsine birden yer verilmesi başarı şansını çok yükseltir. Çocuk ve âile bağırsak terbiyesi hakkında bilgilendirilir. Dışkılamayı kolaylaştıracak ajanlarla (müshil tedavisi vb.) bağırsağın düzenli olarak çalışması temin edilir. Davranışçı yöntemde çocuğun her öğünden sonra tuvalete gitmesi plânlanır. Hangi öğünlerden sonra büyük tuvaletini yaptığının çetelesi tutulur. Haftalık olarak dışkı kaçırmasının takibi yapılır. Ka¬çırmanın az veya hiç olmadığı durumlarda, çocuk ödüllendirilir. Bu yöntemlerle %78 oranında başarı temin edilebilir. Geli¬şimsel açıdan olgunlaşma tamamlandıkça, kendiliğinden düzelme oranı yüksektir.16 yaşından sonra ısrar etmesi sık rastlanan bir durum değil¬dir. Eğer mevcutsa, ağır davranışsal regresyona ve altta yatan başka psikiyatrik hastalığa delâlet eder. 


Yazarın Tüm Yazıları
Ağaç yaşken eğilir 24 Ekim 2013, Perşembe
Saygılı ve kibar çocuk yetiştirmek 1 Mayıs 2013, Çarşamba
Çocuklara vakit ayırmanın önemi 3 Nisan 2013, Çarşamba
Enkoprezis 27 Mart 2013, Çarşamba
Çocuklarda Enuresis Nokturna (Gece Altını Islatma) 2 Ocak 2013, Çarşamba
Çocuk ve boşanma 21 Kasım 2012, Çarşamba
Çocuklar ve Kurallar 7 Kasım 2012, Çarşamba
Çocuklarda Kıskançılık 17 Ekim 2012, Çarşamba
Çocuklarda İnatçılık 10 Ekim 2012, Çarşamba
Çocuklarda yalan söyleme 26 Eylül 2012, Çarşamba
Çocuğum neden okula gitmek istemiyor, onu okula gitmeye nasıl alıştıracağım ? 12 Eylül 2012, Çarşamba
Okula dönmek... 5 Eylül 2012, Çarşamba
Çocukları Kabul Etmenin Önemi 29 Ağustos 2012, Çarşamba
Çocuğum Çok Fazla Yemek Yiyor 15 Ağustos 2012, Çarşamba
Çocuğum Yemek Yemiyor 8 Ağustos 2012, Çarşamba
Özgüvenli Çocuklar ve Egosu Yüksek Çocuklar Arasındaki Farklar 1 Ağustos 2012, Çarşamba
Güven Verici, Destekleyici Anne-Baba Tutumu 18 Temmuz 2012, Çarşamba
Mükemmeliyetçi Anne-Baba Tutumu 11 Temmuz 2012, Çarşamba
Reddedici Anne-Baba Tutumu 4 Temmuz 2012, Çarşamba
Aşırı Koruyucu Anne-Baba Tutumu 27 Haziran 2012, Çarşamba
Dengesiz ve Kararsız Anne-Baba Tutumu 20 Haziran 2012, Çarşamba
İlgisiz Ve Kayıtsız Anne-Baba Tutumu 13 Haziran 2012, Çarşamba
Serbest Anne-Baba Tutumu 6 Haziran 2012, Çarşamba
ANNE-BABA TUTUMLARI VE ÖZELLİKLERİ 29 Mayıs 2012, Salı
Çocuklar İçin Anne, Baba Örneği ve Önemi 22 Mayıs 2012, Salı
Çocuklarda özgüven nasıl gelişir? 16 Mayıs 2012, Çarşamba
Çocuklarda Merhamet Duygusu Nasıl Gelişir? 22 Şubat 2012, Çarşamba
Sorumluluk Sahibi Çocuk Yetiştirmek 8 Şubat 2012, Çarşamba
Okul öncesi çocuklarda çalma davranışı 18 Ocak 2012, Çarşamba
Baba-Çocuk İlteşimi 11 Ocak 2012, Çarşamba
Anne- Çocuk İletişimi 28 Aralık 2011, Çarşamba
Çocuklarda etkili iletişim 14 Aralık 2011, Çarşamba
5-6 Yaş Çocuğunun Gelişimsel Özellikleri 7 Aralık 2011, Çarşamba
4-5 yaş çocuklarının gelişimsel özellikleri 30 Kasım 2011, Çarşamba
3-4 Yaş çocukların özellikleri 16 Kasım 2011, Çarşamba
Bebeksi davranışlar geri dönerse 10 Kasım 2011, Perşembe
Okul öncesi eğitimde disiplin 2 Kasım 2011, Çarşamba
Okul Öncesinde Değerler Eğitimi 26 Ekim 2011, Çarşamba
Okul öncesi dönemde arkadaşlık ilişkileri 19 Ekim 2011, Çarşamba
Bebek ve Çocuklarda Korkular 12 Ekim 2011, Çarşamba
Dikkat Eksikliği ve Hiparaktivite 5 Ekim 2011, Çarşamba
Eğitim ve Öğretimde Anne Babaya düşen görevler 14 Eylül 2011, Çarşamba
Çocuğum Okula Başlıyor 7 Eylül 2011, Çarşamba
Çocuklarda tuvalet alışkanlığı 24 Ağustos 2011, Çarşamba
Okul Öncesi Dönemde Çocuk ve Televizyon 17 Ağustos 2011, Çarşamba
Çocuğuma nasıl hayır cevabını verebilirim 9 Ağustos 2011, Salı
Çocuk ve oyun 3 Ağustos 2011, Çarşamba
Gelişim Dönemleri ve Özellikleri 19 Temmuz 2011, Salı
Gelişim İlkeleri 5 Temmuz 2011, Salı
Başlarken 29 Haziran 2011, Çarşamba