26 Eylül 2020, Cumartesi

Çocuklar ve Kurallar

7 Kasım 2012, Çarşamba

     


Nilüfer Kabalı

Günlük yaşantımızda hemen hemen her şey kurallar içinde işler. Kurallar hayatımızın bir düzen içinde işlemesi için gereklidir. Kuralların olmadığı durumlarda karmaşa ve kaos olur.
Bu durum çocuklar için de geçerlidir. Küçük çocuklar için kurallar yoktur diye bir düşünce yanlış olur. Çocuklar da biz yetişkinler gibi aynı tolum içinde yaşarlar. Onları geleceğin yetişkinleri olarak düşünerek kurallar içinde yaşamayı onlara öğretmeli ve böylelikle sosyalleşme süreçlerini daha iyi bir şeklide devam ettirmelerini sağlamalıyız. Hayatında hiçbir kural olmadan büyüyen çocuk toplumla uyumsuz bir şekilde yaşayacaktır. Bu da çocuğun gelecekteki yaşantısını olumsuz etkileyecek bir durumdur.
Dolayısıyla çocukları küçük yaşlardan itibaren yaşına uygun olarak bir takım kurallara alıştırarak ve kurallara göre yaşamasını öğreterek yetiştirmek daha iyi olacaktır. Tabi bunu da onun mevcut durumuna uygun olarak gerçekleştirmek gerekecektir. Peki, bir çocuğun hayatına kuralları koyarken ve onu sosyalleşme sürecini bu kurallar çerçevesinde şekillendirirken ne gibi durumlara dikkat etmek gerekir.
Her şeyden önce çocuk için kurallar koyarken bunun nedenini çocuğa anlatmak gerekecektir. Nedenini anlatmaz iseniz çocuğun bu kuralları anlama ve yerine getirme süreci sorunlu olacaktır. Çocuğa bunların nedenini anlatırken de onun yaşına uygun olarak kısa ve anlayabileceği kelimeleri kullanarak ve olayı olabildiğince somutlaştırarak anlatmak çok yararlı olacaktır. Mesela oyuncaklarını oyun onadıktan sonra toplamasını gerektiğini öğretmek istiyorsanız bunun nedenini kısa ve açık bir şekilde anlatın.
Çocuklar sizin koyduğunuz bu kuralları veya yaşam için koyduğunuz bu kuralları kimi zaman unutabilirler. Dolayısıyla bu kuralları zaman zaman hatırlatmak, tekrarlamak gerekir. Böylelikle tekrarlanan bu kurallar daha akılda kalacak ve uygulanabilirliği artacaktır.
Kural koyarken şunu da yapmamak gerekir. Çocuğun hayatında çok fazla kural olmamalıdır. Onu çok fazla kuralla boğup hayatını zindana da çevirmeyin. Aradaki dengeyi iyi kurmanız gerekir.
Sizin koyacağınız kurallar çocuk tarafından başarıyla uygulanacak diye bir şey de yoktur. Çocuktan böyle kesin bir beklenti içinde olmayın. Onlar biz yetişkinler gibi öz disiplini yüksek kişiler değildir. Yani çocuğun kimi zaman bu kurallara uymadığı veya başarısız olduğu durumlar da olacaktır. Dolayısıyla esnek olmakta da fayda vardır.
Kurallar çocuğun fiziksel, psikolojik ve sosyal düzeyine uygun olmalıdır. Çocuğun düzeyine uygun olmayan kuralların uygulanabilirliği zayıftır. Mesela 2 yaşındaki bir çocuğun kendi kendine yemek yerken kıyafetini kirletmemesini bekleyemezsiniz. 3 yaşındaki bir çocuktan siz ondan istekte bulunmadan bazı şeyleri kendiliğinden yapmasını bekleyemezsiniz.
Kural koyarken bu kurallara anne-baba olarak sizin de uymanız beklenmektedir. Çocuktan insanlara karşı saygılı olmasını bekliyorsanız siz de insanlara karşı saygılı olmalısınız. Dolayısıyla çocuğun hayatında kural koyan kişiler olarak ona iyi bir rol model olmalısınız. Aksi halde çocuk için koyduğunuz kuralların inandırıcılığı zayıf olacaktır.Diğer yandan çocuk kendisinden ne beklendiğini neler istendiğini açıkça bilmelidir. Bu konuda bir netlik olursa çocuğun o kuralı anlaması ve uygulaması daha kolay olacaktır.
Anne-baba olarak göreviniz sadece çocuklara kurallar koyarak hayatını düzene sokmak değildir. Sıklıkla olumlu cümleler kurun, onların beğendiğiniz davranışlarını söyleyin. Kurallara olumlu iletişim içinde olan evlerde daha kolay uyulur.



Yazarın Tüm Yazıları
Ağaç yaşken eğilir 24 Ekim 2013, Perşembe
Saygılı ve kibar çocuk yetiştirmek 1 Mayıs 2013, Çarşamba
Çocuklara vakit ayırmanın önemi 3 Nisan 2013, Çarşamba
Enkoprezis 27 Mart 2013, Çarşamba
Çocuklarda Enuresis Nokturna (Gece Altını Islatma) 2 Ocak 2013, Çarşamba
Çocuk ve boşanma 21 Kasım 2012, Çarşamba
Çocuklar ve Kurallar 7 Kasım 2012, Çarşamba
Çocuklarda Kıskançılık 17 Ekim 2012, Çarşamba
Çocuklarda İnatçılık 10 Ekim 2012, Çarşamba
Çocuklarda yalan söyleme 26 Eylül 2012, Çarşamba
Çocuğum neden okula gitmek istemiyor, onu okula gitmeye nasıl alıştıracağım ? 12 Eylül 2012, Çarşamba
Okula dönmek... 5 Eylül 2012, Çarşamba
Çocukları Kabul Etmenin Önemi 29 Ağustos 2012, Çarşamba
Çocuğum Çok Fazla Yemek Yiyor 15 Ağustos 2012, Çarşamba
Çocuğum Yemek Yemiyor 8 Ağustos 2012, Çarşamba
Özgüvenli Çocuklar ve Egosu Yüksek Çocuklar Arasındaki Farklar 1 Ağustos 2012, Çarşamba
Güven Verici, Destekleyici Anne-Baba Tutumu 18 Temmuz 2012, Çarşamba
Mükemmeliyetçi Anne-Baba Tutumu 11 Temmuz 2012, Çarşamba
Reddedici Anne-Baba Tutumu 4 Temmuz 2012, Çarşamba
Aşırı Koruyucu Anne-Baba Tutumu 27 Haziran 2012, Çarşamba
Dengesiz ve Kararsız Anne-Baba Tutumu 20 Haziran 2012, Çarşamba
İlgisiz Ve Kayıtsız Anne-Baba Tutumu 13 Haziran 2012, Çarşamba
Serbest Anne-Baba Tutumu 6 Haziran 2012, Çarşamba
ANNE-BABA TUTUMLARI VE ÖZELLİKLERİ 29 Mayıs 2012, Salı
Çocuklar İçin Anne, Baba Örneği ve Önemi 22 Mayıs 2012, Salı
Çocuklarda özgüven nasıl gelişir? 16 Mayıs 2012, Çarşamba
Çocuklarda Merhamet Duygusu Nasıl Gelişir? 22 Şubat 2012, Çarşamba
Sorumluluk Sahibi Çocuk Yetiştirmek 8 Şubat 2012, Çarşamba
Okul öncesi çocuklarda çalma davranışı 18 Ocak 2012, Çarşamba
Baba-Çocuk İlteşimi 11 Ocak 2012, Çarşamba
Anne- Çocuk İletişimi 28 Aralık 2011, Çarşamba
Çocuklarda etkili iletişim 14 Aralık 2011, Çarşamba
5-6 Yaş Çocuğunun Gelişimsel Özellikleri 7 Aralık 2011, Çarşamba
4-5 yaş çocuklarının gelişimsel özellikleri 30 Kasım 2011, Çarşamba
3-4 Yaş çocukların özellikleri 16 Kasım 2011, Çarşamba
Bebeksi davranışlar geri dönerse 10 Kasım 2011, Perşembe
Okul öncesi eğitimde disiplin 2 Kasım 2011, Çarşamba
Okul Öncesinde Değerler Eğitimi 26 Ekim 2011, Çarşamba
Okul öncesi dönemde arkadaşlık ilişkileri 19 Ekim 2011, Çarşamba
Bebek ve Çocuklarda Korkular 12 Ekim 2011, Çarşamba
Dikkat Eksikliği ve Hiparaktivite 5 Ekim 2011, Çarşamba
Eğitim ve Öğretimde Anne Babaya düşen görevler 14 Eylül 2011, Çarşamba
Çocuğum Okula Başlıyor 7 Eylül 2011, Çarşamba
Çocuklarda tuvalet alışkanlığı 24 Ağustos 2011, Çarşamba
Okul Öncesi Dönemde Çocuk ve Televizyon 17 Ağustos 2011, Çarşamba
Çocuğuma nasıl hayır cevabını verebilirim 9 Ağustos 2011, Salı
Çocuk ve oyun 3 Ağustos 2011, Çarşamba
Gelişim Dönemleri ve Özellikleri 19 Temmuz 2011, Salı
Gelişim İlkeleri 5 Temmuz 2011, Salı
Başlarken 29 Haziran 2011, Çarşamba